Mircea Lucescu

Mircea Lucescu is dood. De Roemeense voetbaltrainer was een sleutelfiguur in de successen van Oost-Europese clubs na de val van het IJzeren Gordijn, o.a. bij de Oekraïense clubs Sjachtar Donetsk en Dynamo Kyiv. Alleen de legendarische Sir Alex Ferguson en Pep Guardiola hebben meer clubtrofeeën op hun naam staan dan de achtendertig van Lucescu. Hij was tot een week voor zijn overlijden nog de bondscoach van Roemenië.

Foto: Mikhail Maslovsky, Wikimedia Commons

Als aanvoerder van het Roemeense elftal ruilde hij shirtjes met die andere voetballegenda, Pelé, tijdens het Wereldkampioenschap in 1970. Lucescu was een groot liefhebber van het Braziliaanse voetbal en sprak vloeiend Portugees. Hij vormde Sjachtar om tot ‘Europa’s onwaarschijnlijke sambaschool’. Het grootste succes van de mijnwerkersclub uit Donetsk, financieel gesteund door staalmagnaat Rinat Achmetov, was het winnen van de UEFA Cup in 2009.

Daarmee was ook het Braziliaanse verdienmodel geboren. Fernandinho (later bekend van Manchester City), Willian (Chelsea), Douglas Costa (later bekend van Bayern München en Juventus) en Fred, spelers die jong door Lucescu gescout waren, werden jaren later voor recordbedragen aan clubs in West-Europa doorverkocht.

In 2020 maakte Lucescu de overstap naar Sjachtar’s aartsrivaal Dynamo Kyiv, tot woede van vele fans. Zijn tijd bij Dynamo werd diepgaand beïnvloed door de grootschalige Russische invasie van Oekraïne in februari 2022. Lucescu gaf aan dat hij bij de club wilde blijven en verklaarde dat hij Kyiv niet zou verlaten. ‘Ik ben geen lafaard’. Toen de situatie echter escaleerde en buitenlandse ambassades erop stonden dat hij zou vertrekken, keerde hij uiteindelijk terug naar Roemenië, in de overtuiging dat hij zijn spelers en hun families daar meer hulp kon bieden. In augustus 2024 werd Lucescu voor de tweede keer selecționer (bondscoach) van het Roemeense nationale elftal. De resultaten vielen echter tegen. En velen vroegen zich af op hij niet te oud was om het bondscoachschap te kunnen uitoefenen.

Voorafgaand aan de Champions League- en Europa League-wedstrijden afgelopen week werd een minuut stilte in acht worden genomen ter nagedachtenis aan Mircea Lucescu. Tienduizenden fans, spelers en voetballiefhebbers bewezen hem de laatste eer in de Nationale Arena in Boekarest, waar hij twee dagen lag opgebaard. Ook Sjachtar Donetsk’s eigenaar Rinat Achmetov nam afscheid van de succestrainer.

‘Voetbal houdt me in leven’, vertelde Lucescu ooit aan de Roemeense voetbaljournalist Emanuel Roşu. ‘Ik denk dat sterven op het veld het mooiste is wat een manager kan overkomen.’

Zover kwam het niet. Enkele dagen na Roemenië’s uitschakeling voor het Werelkampioenschap, zakte Lucescu op het trainingsveld in elkaar. Op dinsdagavond 7 april overleed hij op tachtigjarige leeftijd in het ziekenhuis.

Auteur Frank Elbers schreef eerder over het Oost-Europese voetbal het boek 'Proletariaat aan de bal'. Hier te bestellen!